เมื่อวันที่ 11 มีนาคม 2568 มูลนิธิพัฒนาภาคเหนือ รายงานว่า ที่ศาลจังหวัดลำพูน พนักงานอัยการจังหวัดลำพูน มีคำสั่งฟ้องคดี “นักปกป้องสิทธิที่ดินภาคเหนือ” จำนวน 4 ราย ในข้อกล่าวหาตามประมวลกฎหมายอาญามาตรา 83 (กรณีความผิดใดเกิดขึ้นโดยการกระทำของบุคคลตั้งแต่สองคนขึ้นไป ผู้ที่ได้ร่วมกระทำความผิดด้วยกันนั้นเป็นตัวการ ต้องระวางโทษตามที่กฎหมายกำหนดไว้สำหรับความผิดนั้น), 138 (ผู้ใดต่อสู้ หรือขัดขวางเจ้าพนักงานหรือผู้ซึ่งต้องช่วยเจ้าพนักงานตามกฎหมายในการปฏิบัติการตามหน้าที่ ต้องระวางโทษจำคุกไม่เกินหนึ่งปี หรือปรับไม่เกินสองหมื่นบาท หรือทั้งจำทั้งปรับ) และประมวลกฎหมายที่ดินมาตรา 166 , 108 ตรี (ผู้ใดขัดขวางหรือไม่ให้ความสะดวกต่อพนักงานเจ้าหน้าที่ซึ่งปฏิบัติหน้าที่ตาม มาตรา 66 ต้องระวางโทษปรับไม่เกินหนึ่งพันบาท) จากกรณีการเข้าไปคัดค้านการเข้ารังวัดที่ดินโดย ‘นายทุน’ ที่ออกเอกสารสิทธิโดยมิชอบทับที่ชาวบ้านสันตับเต่า จ.ลำพูน เมื่อวันที่ 29 พฤษภาคม 2567
คดีดังกล่าวมี วราวุฒิ อุตะโม ข้าราชการประจำสำนักงานที่ดินจังหวัดลำพูน สาขาบ้านโฮ่ง เป็นผู้ร้องทุกข์กล่าวโทษที่สถานีตำรวจภูธรบ้านโฮ่ง โดยให้อ้างว่า นักปกป้องสิทธิที่ดินทั้ง 4 ได้ขัดขวางการเข้ารังวัดที่ดินของเจ้าหน้าที่ ซึ่งทางนักปกป้องสิทธิที่ดินทั้ง 4 ได้ยื่นยันว่า ไม่ได้ร่วมกันขัดขวางเจ้าพนักงานตามที่โจทก์กล่าวอ้าง หากแต่การดำเนินการในวันดังกล่าวนั้นไม่ได้มีการพูดคุยสร้างความเข้าใจที่ชัดเจนร่วมกัน สร้างความกังวลของชาวบ้าน และที่สำคัญอาจไม่เป็นไปตามคำสั่งศาลว่าให้รังวัดเพิกถอนเอกสารสิทธิ์ที่ดินที่นายทุนออกมิชอบด้วยกฎหมาย คืนให้ชาวบ้าน
วัยศรี โปธาคำ และประเวทย์ บังคมเนตร ชาวบ้านชุมชนสันตับเต่า ต.บ้านโฮ่ง อ.บ้านโฮ่ง จ.ลำพูน สมาชิกสหพันธ์เกษตรกรภาคเหนือ (สกน.) ศราวุฒิ ปินกันทา เจ้าหน้าที่ศูนย์พิทักษ์และฟื้นฟูสิทธิชุมชนท้องถิ่น (CPCR) และวิศรุต ศรีจันทร์ เจ้าหน้าที่มูลนิธิพัฒนาภาคเหนือ ได้เข้ารับทราบข้อกล่าวหา ณ สถานีตำรวจภูธรบ้านโฮ่ง เมื่อวันที่ 13 สิงหาคม 2568 โดยให้การปฏิเสธทุกข้อกล่าวหา ต่อมา พนักงานสอบสวนได้ยื่นคำร้องขอผัดฟ้องนักปกป้องสิทธิที่ดินทั้ง 4 ไว้ต่อศาลนี้แล้ว และอัยการใช้้วลาแต่โจทก์มีคำสั่งให้สอบสวนเพิ่มเติม จึงไม่สามารถยื่นฟ้องได้ทันภายในกำหนด อธิบดีอัยการภาค 5 ซึ่งเป็นอัยการสูงสุด จึงได้มอบหมายและได้อนุญาตให้ฟ้องจำเลยทั้ง 4 ต่อศาล ปรากฏตามหนังสืออนุญาตให้ฟ้องจำเลยทั้งสี่และคำสั่งสำนักงานอัยการสูงสุด ที่ 2262/2567 ลงวันที่ 1 ต.ค. 2567
สมาบัติ เกษตรเอี่ยม พนักงานอัยการจังหวัดลำพูนผู้เรียงฟ้องคดี ได้สรุปข้อกล่าวหาว่า เมื่อวันที่ 29 พ.ค. 2567 นายวราวุฒิ อุตะโมได้รับคำสั่งจากเจ้าพนักงานที่ดินจังหวัดลำพูน สาขาบ้านโฮ่ง ซึ่งเป็นผู้บังคับบัญชา ให้เข้าทำการรังวัดสอบเขตที่ดินโฉนดที่ดินเลขที่ 37664 ตำบลบ้านโฮ่ง อำเภอบ้านโฮ่ง จังหวัดลำพูน (ที่เกิดเหตุ) อันเป็นการปฏิบัติการตามหน้าที่โดยชอบด้วยกฎหมาย
โจทก์กล่าวหาว่า นักปกป้องสิทธิที่ดินทั้งสี่ได้บังอาจร่วมกันขัดขวางการปฏิบัติหน้าที่ของผู้เสียหาย ด้วยการร่วมกันใช้กิ่งไม้ขนาดใหญ่มากีดขวางปิด กั้นทางสาธารณะประโยชน์ที่จะเข้าไปยังที่ดินแปลงดังกล่าว อีกทั้งร่วมกันขัดขวางไม่ยอมให้นายวราวุฒิ อุตะโม เข้าไปรังวัดสอบเขตที่ดินแปลงดังกล่าวได้ อันเป็นการขัดขวางเจ้าพนักงานตามกฎหมายในการปฏิบัติการตามหน้าที่ และเป็นการขัดขวางพนักงานเจ้าหน้าที่ซึ่งปฏิบัติการตามหน้าที่
ต่อมา ศาลจังหวัดลำพูนได้รับฟ้องไว้ และอนุญาตให้ประกันตัวจำเลยระหว่างพิจารณา โดยให้วางหลักทรัพย์ 10,000 บาทต่อราย รวมเป็น 40,000 บาท พร้อมกำหนดวันนัดตรวจพยานหลักฐานต่อไปในวันที่ 23 มิถุนายน 2568
