24 ตุลาคม 2568 ที่ศาลากลางจังหวัดเชียงใหม่ เครือข่ายแรงงานภาคเหนือเข้ายื่นหนังสือข้อเสนอ Decent Work หรือ งานที่มีคุณค่า ต่อรัฐมนตรีว่าการกระทรวงแรงงาน ผ่านแรงงานจังหวัดเชียงใหม่ เนื่องในวัน Decent Work สากล เพื่อเรียกร้องให้รัฐบาลยกระดับมาตรฐานแรงงานของไทยให้สอดคล้องกับหลักการขององค์การแรงงานระหว่างประเทศ (ILO) และเป้าหมายการพัฒนาอย่างยั่งยืน (SDGs) ข้อที่ 8 ว่าด้วย ‘การส่งเสริมงานที่มีคุณค่าและการเติบโตทางเศรษฐกิจ’
เครือข่ายแรงงานภาคเหนือระบุว่า แม้ ILO จะนิยาม Decent Work ว่าเป็นงานที่ตอบสนองต่อคุณภาพชีวิตการทำงานของคน แต่แรงงานไทยและแรงงานข้ามชาติยังเผชิญปัญหาสิทธิสวัสดิการไม่เท่าเทียม ค่าจ้างต่ำ การจ้างงานไม่มั่นคง และการเลือกปฏิบัติในที่ทำงาน
โดยเครือข่ายฯ เสนอข้อเรียกร้องเร่งด่วน 2 ประการ ได้แก่
1. สนับสนุนร่าง พ.ร.บ.คุ้มครองแรงงาน ของนายจรัส คุ้มไข่น้ำ ที่เสนอให้ลดชั่วโมงการทำงานจาก 48 ชั่วโมงต่อสัปดาห์เหลือ 40 ชั่วโมง และเพิ่มวันหยุดพักผ่อนประจำปีจาก 6 วันเป็น 10 วัน โดยได้รับสิทธิเมื่อทำงานครบ 120 วัน
2. สนับสนุนร่าง พ.ร.บ.คุ้มครองแรงงาน ของนางสาววรรณวิภา ไม้สน ที่เสนอให้แรงงานหญิงสามารถลาเมื่อมีประจำเดือนโดยได้รับค่าจ้าง
นอกจากนี้ เครือข่ายฯ ร่วมกับองค์กรภาคี ยังได้จัดทำข้อเสนอ 8 หมวดสำคัญ ครอบคลุมสิทธิแรงงานทุกกลุ่ม ได้แก่
หมวด 1 งานที่มีรายได้เป็นธรรม: รัฐต้องเข้มงวดกับการบังคับใช้กฎหมายแรงงาน ยุติ “การขโมยค่าจ้าง” เพิ่มจำนวนพนักงานตรวจแรงงานเป็น 1 ต่อ 10,000 คน และพัฒนาระบบร้องเรียนออนไลน์ พร้อมปรับค่าจ้างขั้นต่ำไม่น้อยกว่า 700 บาทต่อวัน และคุ้มครองแรงงานแพลตฟอร์มกับแรงงานสร้างสรรค์ให้ได้รับความเป็นธรรม
หมวด 2 ความปลอดภัยในการทำงาน: รัฐและรัฐสภาต้องแก้ปัญหาฝุ่นพิษ PM2.5 อย่างเป็นระบบ ห้ามนำเข้าสินค้าที่ผลิตจากการเผา และเพิ่มโทษนายจ้างที่ละเมิดสิทธิแรงงาน รวมถึงเพิกถอนสิทธิประโยชน์จาก BOI
หมวด 3 ความมั่นคงทางสังคม: ขยายประกันสังคมแบบถ้วนหน้า เพิ่มเงินสมทบนายจ้างเป็น 15% พร้อมสิทธิประโยชน์ด้านบุตร บำนาญ และรักษาพยาบาล จัดรายได้พื้นฐานถ้วนหน้า (UBI) อย่างน้อยเดือนละ 3,000 บาท และเก็บภาษีความมั่งคั่งจากผู้มีทรัพย์สินเกิน 30 ล้านบาท
หมวด 4 การพัฒนาคุณภาพชีวิตแรงงาน: กำหนดชั่วโมงทำงานไม่เกิน 32 ชั่วโมง หรือ 4 วันต่อสัปดาห์ เพิ่มวันลาพักร้อน 25 วัน และสิทธิลาประจำเดือน ลาครอบครัว และลาหยุดจากภาวะหมดไฟ
หมวด 5 การยอมรับทางสังคม: เสนอให้ยกเลิก พ.ร.บ. ป้องกันและปราบปรามการค้าประเวณี เพื่อให้แรงงานบริการทางเพศได้รับสิทธิแรงงานอย่างเท่าเทียม พร้อมจัดตั้งศูนย์ดูแลเด็กฟรี และพัฒนาระบบขนส่งสาธารณะที่ปลอดภัยและเข้าถึงแรงงานทุกกลุ่ม
หมวด 6–7 เสรีภาพแรงงาน: รัฐต้องให้สัตยาบันอนุสัญญา ILO ฉบับที่ 87 และ 98 เพื่อส่งเสริมเสรีภาพในการรวมตัวและเจรจาต่อรองของแรงงานทุกอาชีพ
หมวด 8 ความเท่าเทียมทางเพศ: รัฐต้องยุติการเลือกปฏิบัติทางเพศในที่ทำงาน จัดสวัสดิการใหม่ เช่น ผ้าอนามัยฟรี เงินอุดหนุนเด็กถ้วนหน้าถึงอายุ 18 ปี และค่าตอบแทนผู้ดูแล (Care Income)
เครือข่ายฯ ย้ำว่า “ข้อเสนอทั้งหมดนี้คือเสียงจากแรงงานภาคเหนือที่ต้องการเห็นรัฐบาลดำเนินนโยบายแรงงานบนหลัก งานที่มีคุณค่า รายได้ที่เป็นธรรม และชีวิตที่มั่นคงอย่างมีศักดิ์ศรี”
ด้าน อังคณา เตชะโกเมนท์ ตัวแทนจากกระทรวงแรงงาน ชี้แจงว่า เจ้าหน้าที่ฝ่ายกฎหมายของกรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงานกำลังพิจารณาร่างกฎหมายอย่างรอบคอบ เพื่อให้เกิดความเป็นธรรมสูงสุดแก่แรงงาน พร้อมยืนยันว่า “ไม่ว่านายจ้างจะยกเหตุผลใดมา ฝ่ายกฎหมายของกระทรวงจะหาข้อโต้แย้งเพื่อให้แรงงานได้รับประโยชน์สูงสุด”
ในประเด็น ‘ลาได้เมื่อเป็นเมนส์’ อังคณากล่าวว่า ขณะนี้ฝ่ายกฎหมายกำลังหาวิธีพิสูจน์และรวบรวมข้อมูลร่วมกับกระทรวงสาธารณสุข เพื่อใช้เป็นหลักฐานตอบโต้ข้อโต้แย้งจากฝั่งนายจ้างที่ตั้งคำถามว่า “จะรู้ได้อย่างไรว่าพนักงานเป็นเมนส์และไม่สามารถทำงานได้” โดยย้ำว่ากฎหมายฉบับนี้ไม่ใช่เรื่องของแรงงานฝ่ายเดียว แต่เกี่ยวข้องกับประเด็นสุขภาพของผู้หญิงด้วย ส่วนประเด็น ‘แรงงานบริการทางเพศ’ กระทรวงแรงงานยืนยันพร้อมให้ความคุ้มครองทันที หากอาชีพนี้ได้รับการรับรองทางกฎหมาย
ท้ายสุด ตัวแทนกระทรวงแรงงานขอบคุณเครือข่ายแรงงานที่เสนอให้จัดทำโครงการร่วมกับส่วนกลางเพื่อสนับสนุนการตรวจแรงงานเพิ่มเติม โดยอยู่ระหว่างรอคำตอบจากส่วนกลางถึงความคืบหน้าของโครงการดังกล่าว
