กองบรรณาธิการ

‘บ้านใหญ่’ ไม่ได้หมายถึงครอบครัวที่เล่นการเมืองเพียงครอบครัวเดียว แต่หมายถึงเครือข่ายตระกูลการเมืองที่สืบทอดบทบาทและอิทธิพลต่อเนื่องยาวนาน โดยที่สมาชิกในเครือข่ายมักกระจายตัวอยู่ทั้งในสนามการเมืองท้องถิ่น องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ผู้รับเหมางบประมาณ และภาคธุรกิจ  ในการเลือกตั้งปี 2569 ที่กำลังจะเกิดขึ้นนี้ บทบาทของ ‘การเมืองบ้านใหญ่’ หรือกลุ่มตระกูลการเมืองท้องถิ่น กลับมาอยู่ในความสนใจของสาธารณชนอีกครั้ง ท่ามกลางกระแสการย้ายพรรคของนักการเมืองท้องถิ่นและตระกูลการเมืองหลายจังหวัดทั่วประเทศ  จากข้อมูลของ Rocket Media Lab พบว่า ทั่วประเทศไทยมีตระกูลการเมืองที่ถือว่าเป็น ‘บ้านใหญ่’ รวม 215 ตระกูล โดยใน...

เรื่อง: สุทธิกานต์ วงศ์ไชย, ภาพ: ภูบดี หิรัญวิวัฒน์วงศ์ แม้ในต่างจังหวัด ผู้คนยังคงต้องพึ่งพาขนส่งสาธารณะในชีวิตประจำวัน แต่ระบบที่ควรทำหน้าที่รองรับกลับค่อยๆ หดเล็กลงเรื่อยๆ ผู้ประกอบการขนส่งหลายรายต้องประคองกิจการท่ามกลางต้นทุนที่สูงขึ้นทุกปี ขณะที่แรงหนุนจากรัฐมาไม่สม่ำเสมอ และนโยบายยังปล่อยให้ระบบขนส่งต้องเดินต่อด้วยกลไกตลาดเพียงลำพัง ใน จังหวัดพิจิตร การเข้าถึงขนส่งสาธารณะไม่ใช่แค่เรื่องความสะดวกสบาย หากแต่เป็นเงื่อนไขพื้นฐานของการใช้ชีวิต ตั้งแต่เช้าวันทำงาน การเดินทางไปโรงเรียน ไปจนถึงการไปโรงพยาบาลของผู้สูงอายุ แต่ในความเป็นจริง ระบบที่มีอยู่กลับไม่สามารถเป็นที่พึ่งได้อย่างต่อเนื่อง รถโดยสารมีรอบวิ่งจำกัด ตารางเวลาไม่แน่นอน และการเชื่อมต่อระหว่างสถานีรถไฟ สถานีขนส่ง...

เรื่อง: กุลธิดา กระจ่างกุล  ท่ามกลางรอยแบ่งพรมแดนระหว่างประเทศ ไปจนถึงเส้นแบ่งสถานะทางสังคม ‘การศึกษา’ ถูกยกให้เป็นสิทธิมนุษยชนขั้นพื้นฐาน และเป็นเครื่องมือทรงพลังในการสร้างความเสมอภาคแก่ผู้คน แต่สำหรับเด็กข้ามชาติและเด็กไร้รัฐไร้สัญชาติในประเทศไทย การศึกษาอาจ ‘เปิดประตูให้เข้าเรียน’ ทว่า ‘ยังไม่เปิดทางให้มีอนาคต’ ข้อมูลขององค์การระหว่างประเทศเพื่อการโยกย้ายถิ่นฐาน (IOM) ระบุว่า มีผู้อพยพชาวเมียนมาอาศัยอยู่ในประเทศไทยราว 4,100,000 คน โดยประมาณ 10% เป็นเด็กที่ติดตามผู้ปกครองมา เท่ากับว่า มีเด็กที่ต้องการเข้าถึงบริการทางการศึกษาประมาณ 300,000–400,000 คนในประเทศไทย นโยบาย...

24 ธันวาคม 2568 เวลา 17.00 น. ชาวเชียงใหม่กลุ่มหนึ่งรวมตัวจัดกิจกรรมแสดงจุดยืน “ต่อต้านสงคราม ไทย–กัมพูชา” บริเวณหน้ามหาวิทยาลัยเชียงใหม่ โดยผู้ร่วมกิจกรรมยืนชูป้ายข้อความแสดงเจตนารมณ์อย่างชัดเจน อาทิ “ไม่เอาสงคราม หยุดหลอกไพร่ไปตาย” “วิธีแบบตาต่อตา มีแต่จะทำให้เรามืดบอด” และ “ถามชายแดนมาแล้ว อยากให้หยุดรบก็เยอะ” หนึ่งในผู้เข้าร่วมกิจกรรมระบุว่า การสู้รบไม่ใช่ทางออก และหากเดินตามแนวคิดแบบ Realpolitik หรือแนวทางการเมืองและการทูตที่เน้นการตัดสินใจจากสถานการณ์จริง ผลประโยชน์แห่งชาติ...

SLAPP เมื่อการปกป้องสิ่งแวดล้อมกลายเป็นคดี เสียงของนักปกป้องสิทธิท่ามกลางนิติสงครามและรัฐธรรมนูญที่ไม่คุ้มครองประชาชน 17 ธันวาคม 2568 กรีนพีซ ประเทศไทย ร่วมกับคณะรัฐศาสตร์และรัฐประศาสนศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ จัดกิจกรรมฉายภาพยนตร์สารคดี ‘SLAPP เมื่อสิทธิในการปกป้องสิ่งแวดล้อมตกเป็นเป้าหมาย’ พร้อมวงเสวนา ‘เสียงนักปกป้องสิทธิทางด้านสิ่งแวดล้อม’ เปิดพื้นที่แลกเปลี่ยนประสบการณ์ของนักปกป้องสิทธิ นักกฎหมาย ภาคประชาชน และเยาวชน ที่ต้องเผชิญการคุกคามผ่านกระบวนการยุติธรรม จากการลุกขึ้นปกป้องทรัพยากร สิ่งแวดล้อม และสิทธิชุมชน SLAPP เมื่อสิทธิในการปกป้องสิ่งแวดล้อมตกเป็นเป้าหมาย สารคดี ‘SLAPP...