กองบรรณาธิการ

ภาพ: กัญญ์วรา หมื่นแก้ว และ IMN เครือข่ายสื่อชนเผ่าพื้นเมือง 18 กันยายน 2568 เว็บไซต์ราชกิจจานุเบกษาเผยแพร่พระบรมราชโองการโปรดเกล้าฯ พระราชบัญญัติคุ้มครองและส่งเสริมวิถีชีวิตกลุ่มชาติพันธุ์ พ.ศ. 2568 ซึ่งมีผลบังคับใช้ตั้งแต่วันถัดจากวันประกาศเป็นต้นไป โดยกฎหมายฉบับนี้ถือเป็นครั้งแรกในประวัติศาสตร์ไทยที่ให้การยอมรับสิทธิ อัตลักษณ์ และวัฒนธรรมของชุมชนชาติพันธุ์อย่างเป็นทางการ เหตุผลในการตรากฎหมายระบุว่า กลุ่มชาติพันธุ์มีอัตลักษณ์ทางวัฒนธรรม ภาษา ภูมิปัญญา และความเชื่อตามจารีตประเพณีที่สืบต่อกันมาหลายชั่วอายุคน กฎหมายฉบับนี้จึงจำเป็นเพื่อคุ้มครองสิทธิของกลุ่มชาติพันธุ์ให้สามารถดำรงวิถีชีวิตอย่างมีศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ตามหลักสากล และสอดคล้องกับมาตรา 70 ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย หลักการสำคัญของกฎหมายชาติพันธุ์เน้น...

เรื่อง: The Glocal ท้องถิ่นเคลื่อนโลก การณิก จันทดา สส.เชียงใหม่ เสนอเปิดทางให้ผู้ป่วย รพ.เอกชน สามารถนำใบสั่งยาจากแพทย์ไปซื้อยาภายนอกได้ ตามที่หลายประเทศมีการแยกระบบการสั่งจ่ายยาจากแพทย์ โดยแพทย์จะเป็นผู้ตรวจ วินิจฉัย และสั่งจ่ายยา ให้ผู้ป่วยนำใบสั่งยา (Prescription) ไปซื้อยาที่ร้านขายยา ซึ่งเภสัชกรก็จะจ่ายยาและให้คำแนะนำตามใบสั่งยา เป็นอีกทางเลือกที่ช่วยลดภาระค่าใช้จ่ายและสร้างความเป็นธรรมในระบบสาธารณสุข ในการประชุมคณะอนุกรรมาธิการพิจารณาศึกษากฎหมายด้านการคุ้มครองผู้บริโภค ในคณะกรรมาธิการการคุ้มครองผู้บริโภค สภาผู้แทนราษฎร เมื่อช่วงสัปดาห์ที่ผ่านมา (17 ก.ย. 2568)...

18 กันยายน 2025 มูลนิธิสิทธิมนุษยชนไทใหญ่ (Shan Human Rights Foundation : SHRF) ออกแถลงการณ์เปิดเผยข้อมูลว่า รัฐฉานกำลังเผชิญวิกฤตสิ่งแวดล้อมในเมืองขาก ซึ่งตั้งอยู่ท้ายน้ำของเหมืองแร่แรร์เอิร์ธในเมืองป้อก ภายใต้การควบคุมของ UWSA ตั้งแต่ปลายกรกฎาคม 2025 เป็นต้นมา ฝนที่ตกหนักทำให้แม่น้ำโหลยเอ่อล้นตลิ่ง ท่วมพื้นที่เพาะปลูกริมแม่น้ำกว่า 2 เมตร และเมื่อระดับน้ำลดลงก็ทิ้งโคลนหนา 60...

โครงการพัฒนาระบบกระจายน้ำด้วยพลังงานแสงอาทิตย์ มูลค่ากว่า 79 ล้านบาท เพื่อแก้ปัญหาการขาดแคลนน้ำเพื่อการเกษตรในพื้นที่ตำบลท่าผา อำเภอเกาะคา จังหวัดลำปาง กลับกลายเป็น ‘ปัญหาทับซ้อน’ เมื่อแนวท่อส่งน้ำถูกวางพาดผ่านไร่นาของชาวบ้านนางแตน ส่งผลให้พื้นที่ทำกินซึ่งควรสร้างผลผลิต กลับกลายเป็นดินเสียที่ไม่สามารถเพาะปลูกได้ ชาวบ้านจึงต้องเผชิญทั้งความสูญเสียทางเศรษฐกิจและความกังวลเกี่ยวกับสิทธิในที่ดินของตนเอง แม้โครงการจะประกาศแล้วเสร็จตั้งแต่เดือนเมษายน 2567 แต่คำถามสำคัญยังคงอยู่ นั่นคือ ใครจะเป็นผู้รับผิดชอบต่อความเสียหายที่เกิดขึ้น เหตุใดแบบแปลนโครงการจึงไม่ถูกเปิดเผย และเหตุใดเสียงคัดค้านจากชาวบ้านจึงไม่ได้รับการพิจารณา การร้องเรียนที่ส่งไปยังหน่วยงานต่างๆ ตั้งแต่เทศบาล ป.ป.ช. กสม. จนถึงผู้ตรวจการแผ่นดิน...

‘แม่น้ำสาย’ ถือเป็นหนึ่งในแม่นํ้าสำคัญที่กั้นพรมแดนระหว่างจังหวัดเชียงรายของไทยและเมืองท่าขี้เหล็กในรัฐฉานของเมียนมา โดยบริเวณริมสองฝั่งแม่น้ำเต็มไปด้วยกิจกรรม การค้าขาย และการแลกเปลี่ยนวัฒนธรรม ทำให้พื้นที่ดังกล่าวกลายเป็นหัวใจของเศรษฐกิจท้องถิ่น สืบเนื่องมาจากสถานการณ์แม่น้ำกกปนเปื้อนสารพิษจากการทำเหมืองแร่ในรัฐฉาน ประเทศเมียนมา (อ่านเพิ่มเติมได้ที่นี่)  จึงนำมาสู่การตั้งถามต่อแม่น้ำสาขาอื่นๆ ที่เชื่อมโยงกับชายแดนเมียนมา ว่ามีแม่น้ำใดเชื่อมโยงอีกบ้าง จากกรณีดังกล่าว พบว่าแม่น้ำสาขาอื่นที่เชื่อมโยงกับชายแดนเมียนมาอีก 2 สาขาแม่น้ำ คือ 1. แม่น้ำสาย และ 2. แม่น้ำรวก อย่างไรก็ตาม รายงานชิ้นนี้จะมุ่งเน้นไปที่การประเมินความเสียหายของ ‘แม่น้ำสาย’ เป็นหลัก...