กองบรรณาธิการ

เรื่อง: พิมลวรรณ ปานทุ่ง ทุกครั้งที่พรรคการเมืองอย่างอนาคตใหม่‒ก้าวไกล‒ประชาชน พ่ายแพ้ในสนามเลือกตั้ง สส. แบบแบ่งเขต คำอธิบายที่ดังขึ้นแทบจะทันทีหนีไม่พ้นเหตุผลเรื่องการแจกจ่ายทรัพยากรเพื่อจูงใจให้ลงคะแนนเสียงก่อนวันเลือกตั้ง หรือที่เรียกสั้นๆ ว่าการ ‘ซื้อเสียง’ มันเป็นคำตอบที่เรียบง่าย เถรตรง และทำให้ภาพสนามเลือกตั้งโดยเฉพาะในต่างจังหวัดดูชัดเจนขึ้น เพราะหากสมมติฐานว่าฝ่ายหนึ่งมีเงิน อีกฝ่ายมีอุดมการณ์ เมื่อผลที่ออกมาไม่เป็นไปตามคาด คำว่า ‘เงิน’ ก็กลายเป็นคำตอบที่ดูสมเหตุสมผล แต่คำถามคือ เรากำลังประเมินสนามเลือกผู้แทนในพื้นที่เหล่านี้ผิดตั้งแต่ต้นหรือไม่ หลังผลการเลือกตั้งในเขตภาคเหนือสะท้อนชัดว่า ‘กระแส’ อาจไม่เพียงพอให้พรรคการเมืองสามารถคว้าชัยได้ในระบบเขต แต่ในอีกด้าน ‘กระสุน’...

เรื่อง: ปรัชญา ไชยแก้ว เมื่อพิจารณาแผนที่ผลการเลือกตั้งในภาคเหนือตอนล่างจากทั้งหมด 33 เขต จะเห็นว่า ‘สีน้ำเงิน’ อย่างพรรคภูมิใจไทยครองชัยชนะได้ 21 เขต ขณะที่ ‘สีเขียว’ อย่างพรรคกล้าธรรมแทรกขึ้นมาได้อีก 5 เขต รูปแบบดังกล่าวสะท้อนว่า การแข่งขันระหว่างพรรคภูมิใจไทยและพรรคกล้าธรรมไม่ได้เกิดขึ้นอย่างเข้มข้นในทุกเขต บางพื้นที่มีพรรคหนึ่งเป็นผู้เล่นหลัก ขณะที่อีกพรรคไม่ได้ส่งผู้สมัครที่มีฐานทางการเมืองเทียบเท่ากันลงแข่งขัน ส่งผลให้การแข่งขันในบางเขตเกิดขึ้นระหว่างเพียงสองพรรค มากกว่าการแข่งขันแบบสามฝ่าย ผศ.ดร.วีระ หวังสัจจะโชค คณะสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยนเรศวร...

เรื่อง: ปรัชญา ไชยแก้ว ถึงแม้ผลการเลือกตั้งปี 2569 อาจยังประกาศอย่างเป็นทางการไม่ครบ 100% แต่ภาพรวมที่ปรากฏในหลายจังหวัดของภาคเหนือตอนบนเริ่มชัดว่า ‘พรรคสีน้ำเงิน’ และ ‘พรรคสีเขียว’ อย่างภูมิใจไทยและกล้าธรรม สามารถบุกชิงชัยได้ในหลายเขตเลือกตั้ง แม้กระทั่งจังหวัดที่เคยถูกมองว่าเป็นฐานที่มั่นของพรรคเพื่อไทย ไม่ว่าจะเป็นแพร่ น่าน อุตรดิตถ์ และเชียงราย โดยในพื้นที่เหนือตอนบนมีเขตการเลือกตั้งทั้งหมด 37 เขต พรรคกล้าธรรมกวาดชัยไปได้ 15 เขต  ขณะที่พรรคภูมิใจไทยชนะอีก...

เรื่อง: กุลธิดา กระจ่างกุล “พวกเขาฉีดสารเคมีจากยอดเขา แล้วปล่อยทุกอย่างไหลลงมา ทั้งหมดนี้ไม่ใช่ปัญหาเฉพาะคนใดคนหนึ่ง แต่คือปัญหาสังคมในระดับชุมชน ที่เกิดขึ้นพร้อมๆ กับเหมือง”  นี่คือคำนิยามของผลกระทบจากเหมืองแร่แรร์เอิร์ธในมุมมองของ เซง ลี นักวิจัยชาวคะฉิ่น แรร์เอิร์ธ (Rare Earth Elements) คือวัตถุดิบยุทธศาสตร์ที่ขับเคลื่อนเทคโนโลยีของโลกอนาคต ตั้งแต่รถยนต์ไฟฟ้า แบตเตอรี่ประสิทธิภาพสูง สมาร์ทโฟน ไปจนถึงระบบอาวุธยุทโธปกรณ์ขั้นสูง แร่เหล่านี้ถูกยกให้เป็น ‘หัวใจ’ ของการเปลี่ยนผ่านพลังงาน และเป็นเดิมพันใหม่ในการแข่งขันทางเศรษฐกิจและภูมิรัฐศาสตร์ของโลก ท่ามกลางกระแสนี้...

เรื่อง: สุทธิกานต์ วงศ์ไชย, ภาพ: ณัฐปคัลภ์ เข็มขาว อุบัติเหตุรถบรรทุกพลิกคว่ำบนถนนสาย 101 เมื่อวันที่ 29 มกราคม 2569 ไม่เพียงแต่สร้างความเสียหายบนเส้นทางคดเคี้ยวชายแดนไทย-ลาวเท่านั้น แต่ยังเปิดเผยให้เห็นการขนส่ง ‘เถ้าลอย’ (Fly Ash) หรือกากของเสียอันตรายจากการเผาไหม้ถ่านหิน จำนวนกว่า 27 ตัน ที่ไหลทะลักออกมาเป็นทางยาว ณัฐปคัลภ์ เข็มขาว ประชาชนในตำบลบ้านปอน จังหวัดน่าน...