การเลือกตั้งล่วงหน้าและนอกราชอาณาจักรที่เกิดขึ้นในวันที่ 7 พฤษภาคมที่ผ่านมาจะเกิดการนับคะแนนในวันนี้ (14 พฤษภาคม 2566) หลังปิดหีบการเลือกตั้ง
iLaw รายงานว่า ระหว่างการระดมทุกคนช่วยกันเฝ้าเกือบ 100,000 หน่วยทั่วประเทศ มีภารกิจอีกอันที่น่ากังวล คือ การตามหาคะแนนที่มาจากการเลือกตั้งล่วงหน้า/เลือกตั้งนอกราชอาณาจักร ซองจดหมายจะถูกส่งไปเก็บไว้ที่หีบในห้องประชุม ของสำนักงาน กกต.เขตเลือกตั้ง ซึ่งส่วนใหญ่ใช้ที่สำนักงานเขต หรือที่ว่าการอำเภอ
พอถึงเวลา 17.00 น. ของวันที่ 14 พฤษภาคม 2566 หีบเหล่านี้ก็จะถูกเปิดออกมา ต่อหน้าประชาชน และนับทีละคะแนนพร้อมกันกับหน่วยเลือกตั้งอื่น ๆ ทั่วประเทศ คือ ช่วง 17.15-19.30 แล้วก็รายงานคะแนนพร้อมกัน
iLaw มีข้อห่วงกังวลพิเศษในหีบเหล่านี้ ดังนี้
1.มีซองที่จ่าหน้าผิดเขตมาพอสมควร ยังกะประมาณไม่ได้ว่าเท่าไร และจะทำให้หน่วยเลือกตั้งเหล่านี้พบบัตรเขย่ง เราต้องการทราบว่ามันเขย่งสักเท่าไร
2.บัตรเหล่านี้ผ่านการ “เดินทางไกล” ถ้าไม่ผิดพลาดก็ดี ก็จะถูกเก็บไว้ในห้องประชุมมาแล้วนานหลายวัน ห้องที่ไม่ควรมีใครเข้าไป บางแห่งติดกล้องจ้องไว้ ก็เห็นมีคนเข้าไปนี่หว่าทำไรไม่รู้ บางแห่งไม่เห็นมีกล้องเลยก็ไม่รู้ยังไงเข้าไปอีก
3.จากประสบการณ์ปี 2562 เวลานับบัตรเหล่านี้จะนับที่สำนักงานเขต หรือที่ว่าการอำเภอ ซึ่งไม่ได้อยู่ใกล้คน และไม่ค่อยมีใครไปดู แต่ละเขตเลือกตั้งอาจมีหลายหน่วย นับหน่วยละ 400-500 ใบ แต่คนดูน้อยมากถึงไม่มีเวลาเพราะไม่อยู่หน้าบ้านคน
หน่วยเลือกตั้งล่วงหน้านับเป็นหน่วยที่ “น่าจับตาพิเศษ” เกิดอะไรขึ้นกับคะแนนที่เลือกตั้งล่วงหน้าบ้างนั้นเรา “อยากรู้เป็นพิเศษ” แต่กระบวนการไปหาสถานที่แถวนั้น ทั้งหมด 400 แห่ง ไม่ได้ง่าย จึงต้องการอาสาขั้นพิเศษไปตามดู อาสาพิเศษที่จะไปช่วยตามดูคะแนนล่วงหน้า เราต้องขอข้อมูลส่วนตัว และขอการติดต่อเป็นพิเศษในวันจริงหรือหลังวันจริงเพื่อประเมินสถานการณ์
จึงมามองหาคนกลุ่มนี้จากเพื่อนๆ ที่รู้จักกันก่อน หรือพอๆ รู้จัก
ถ้าวันที่ 14 พ.ค. ตั้งใจจะไป “เฝ้าหน่วย” อยู่แล้ว ขอให้พิจารณาหน่วยที่จะนับคะแนนเลือกตั้งล่วงหน้า ก่อนหน่วยอื่น ๆ และลงชื่อ กรอกข้อมูล ระบุเขตที่สามารถกรอกข้อมูลที่ https://docs.google.com/…/1FAIpQLSf7wfQyUW8Gy4…/viewform
หากใครที่จะไปตามหาคะแนนเลือกตั้งล่วงหน้า อาจมีภารกิจที่ถูกคาดหวังมากขึ้น เพราะงานมันจะซับซ้อนขึ้นนิดหน่อย ขั้นตอนแรกต้องตามหาสถานที่เองว่านับคะแนนที่ไหน สามารถดูเขตที่จะมีการนับคะแนนเลือกตั้งล่วงหน้าได้ที่ https://ilaw.or.th/sites/default/files/%202566.pdf
หรือโทรสอบถามเพิ่มเติมตามหมายเลขโทรศัพท์ในลิ้งค์
ในการติดตามการนับคะแนนเลือกตั้งล่วงหน้า ต้องช่วยกันจับตาดูการนับคะแนนเช่นเดียวกับหน่วยอื่น ๆ ตามนี้ https://ilaw.or.th/node/6341 และปฏิบัติ ดังนี้
1.เมื่อไปถึงช่วยสอบถามเจ้าหน้าที่เพิ่มเติมว่า มีบัตรที่ไม่ถูกนับเนื่องจากการจัดส่งบัตรถึงช้ากว่าเวลาที่กำหนดหรือไม่
2.สังเกตว่า เจ้าหน้าที่นำหีบที่บรรจุซองมาจากที่ใด หีบอยู่ในสภาพปิดผนึกพร้อมสายรัดหรือไม่ การเปิดหีบทำต่อหน้าผู้สังเกตการณ์หรือไม่ สำหรับเขตเลือกตั้งที่มีกล้องวงจรปิดถ่ายทอดสถานที่เก็บหีบ เมื่อนำหีบออกมาแล้วภาพในกล้องวงจรปิดก็ต้องพบว่าหีบถูกนำออกไปแล้ว ใช่หรือไม่
3.สังเกตว่า เจ้าหน้าที่นำซองออกมาจากหีบ ซึ่งทุกซองยังถูกผนึกพร้อมลายเซ็นคร่อมปิดผนึกไว้เรียบร้อย และทุกซองต้องแกะต่อหน้าผู้สังเกตการณ์ ไม่มีบัตรเลือกตั้งที่แกะจากซองมาแล้วก่อนหน้านั้น ใช่หรือไม่
4.สังเกตผลการนับคะแนนว่ามีกรณี “บัตรเขย่ง” หรือไม่ มากน้อยเพียงใด (จำนวนบัตรมากกว่าผู้ใช้สิทธิ) หรือมีกรณีบัตรหาย (จำนวนบัตรน้อยกว่าผู้ใช้สิทธิ) หรือไม่ มากน้อยเพียงใด
5.สังเกตว่าผลการเลือกตั้งล่วงหน้ามีแนวโน้มเลือกผู้สมัครคนใดคนหนึ่ง หรือพรรคใดพรรคหนึ่ง ผิดปกติไปจากคะแนนหน่วยอื่นๆ ในเขตเลือกตั้งนั้นที่ลงคะแนนในวันจริงหรือไม่
สำหรับคนที่ไปดูหน่วยนับคะแนนเลือกตั้งล่วงหน้า หากพบปัญหาสามารถรายงานเข้ามาที่ลิงก์นี้ครับ http://report.vote62.com/ (เข้าถึงลิงค์ได้หลัง 17.00 น. เป็นต้นไป) โดยรายงานข้อมูลและวงเล็บว่าเป็นจุดนับคะแนนบัตรเลือกตั้งล่วงหน้าประจำเขตใด จังหวัดใด
รวมไปถึงสำนักงานเขต ที่ว่าการอำเภอทั้งหลาย จะเป็นสถานที่สำหรับรวมคะแนนด้วย หน่วยต่าง ๆ ที่นับเสร็จแล้วจะเอาใบมาส่งเพื่อกรอกรวมคะแนน และประกาศผลออกมาที่นี่ ถ้ามีข้อผิดพลาด มีคนทักท้วง ประท้วง หรือล่าช้าใด ๆ ต่าง ๆ ก็จะเกิดขึ้นในบริเวณนี้ จึงต้องการจับตากันมากขึ้น
วันนี้ (14 พฤษภาคม 2566) แต่ละพื้นที่ต้องการสายตาจำนวนมากเพื่อคอยสอดส่องการทำงานของกกต. และประชาชนสามารถมีส่วนร่วมในการเป็นอาสาสมัครจับตาเลือกตั้งได้ผ่าน 3 ช่องทาง
1. อาสาจับตาเต็มวัน ทุกขั้นตอน สมัครกับ @weareonwatch ทาง electionwatchth.org
2. อาสาส่งคะแนนเรียลไทม์ให้สื่อ สมัครทาง reporter.election.in.th/register?refCo…
3. อาสาจับตาการนับคะแนน ถ่ายภาพบอร์ดคะแนน vote62.com
